AQUILA a-LIFE proiektuak Bonelli arranoaren presentzia handitu nahi du, hegazti harrapari hori galzorian baitago. Hain zuzen, GREFAk koordinatzen duen proiektu horrek finkatuta dituen helburuak dira harrapariaren habitat naturala lehengoratzea, ale berriak sartzea eta aurrera egin ahal izateko dituen mehatxuak minimizatzea.

kordi.vahle

Møn uhartea Zeru Iluneko Nazioarteko Parkeen barnean dagoen Danimarkako kokaleku bakarra da. Horren ondorioz, ingurumenean duen garrantzia handia da, are gehiago kontuan hartzen badugu egun/gau ziklora duela 3.000 urtetik baino gehiagotik planetan dauden espezie guztiak egokitu direla, eta ziklo natural hori orain hankaz gora jartzen ari dela.

Hiri bateko zuhaitzak azpiegituratzat har daitezke, hala nola estolderia-sarea bezala edo espaloien eta errepideen multzo bezala. Ba al zenekien haren presentziak hiriko bero-uhartearen efektua arindu eta onura ugari ekar ditzakeela?

Arkeologiaren arloko profesional batentzat, zabortegi bat, putzu septiko bat edo hondakinak botatzeko balio izan duen beste edozein toki jakintza-iturri da. Izan ere, hondakinak ohiturez, merkataritzez, joerez, sukaldaritzaz, kulturaz… mintzo dira. Nicolás Zuazúa Iruñeko salestarren komentuan egindako arkeologia-lanen arduradunak zabortegi horietatik ateratako aurkikuntzez hitz egin digu.

Man meets the sea

Michelle Unzúe kazetariak ikusi ahal izan du Danimarkak natura ugaria duela, basoz, aintziraz eta hondartza luze-luzez betea; herritarrek ingurumenaren arloan duten sentsibilizazioa handia dela; eta diziplina politikoek, artistikoek eta sozialek naturarekiko sinbiosi horri erantzuten diotela. Argitalpen honen bidez, “kandelen eta bikingoen” munduan barneratuko gara.

Hainbat eta hainbat urtean, lepatzearen eta ipinabarrak haztearen teknikek gure basoak zizelkatu eta ikaztobiak eta ontziolak elikatu zituzten. Zuhaitzik moztu gabe, gure egurgileek egurra ustiatzeko zuten modua zen. Egun, ia ez dira erabiltzen jada, baina ez dago zalantzarik aztarna utzi dutela gure historian eta paisaietan.

Lehen zabortegia zena gozatzeko tokia bihurtzera pasatu da Areatzeko meandroa. Horrez gain, Nafarroako lehen CO2 xurgalekua da, Trantsizio Ekologikorako Ministerioan erregistratua eta, orain, 1.075 zuhaitz autoktonoak osaturiko baso berri bat sortu da bertan. Horri esker “Baso Uhartedi” proiektuan sartu da.

Imagen de Free-Photos en Pixabay

Frantziak distantzia laburreko hegaldiak debekatzea erabaki du, bi ordu eta erdi baino gutxiagoko tren-bidaia batekin ordezka daitezkeen eskualde-hegaldiak debekatzen dituen lege-egitasmo baten bidez. Zenbait adituren ustez, hau ez da hegaldiak mugatzeko unerik onena; eta sektore ekologistaren ustez, aldiz, neurria ez da nahikoa. Lortu ahal izango da une edo punturen batean planetaren osasunaren eta ekonomiaren osasunaren arteko oreka?

Gizakiok biomasa globalaren %0,01 baino ez gara. Hala ere, duela gutxi argitara eman den azterlan baten arabera, antropomasaren pisuak (sortzen ditugun elementuena) gainerako izaki bizidunen masa osoarena gainditzen du. Oso litekeena da planetak irautea gure neurrigabekeria gorabehera, baina iraungo al dugu guk espezie gisa?

Gure natura-ingurune hurbilenean zaborrak biltzean datza LIBERA proiektua. Eremu jakin batzuetan hondakinak biltzen dira, sailkatu egiten dira zuzen prozesatzeko, pisatu eta egokiak diren edukiontzietara botatzen dira. Proiektu honetan parte hartzea herritar orori dagokio, oro har, baina asko dira, arazo honen gaineko kontzientzia berezia izatean, ibaien ertzak, hondartzak eta basoak garbitzera ikasleekin joateko antolatzen diren ikastetxeak.