Kaleek ura edaten ikasten dutenean

Hainbat hamarkadatan, hiriak helburu argi batekin diseinatu ziren: euri-ura ahalik eta azkarrena desagertzea. Asfaltoak, hormigoiak, zintarriek, estoldek eta hodiek sare bat eratzen zuten, ur-tanta bakoitza gertuen zegoen ibairantz berehala bideratzeko pentsatuta zegoen sarea.

Eredu hori ongi joan zen, klima-aldaketaren eragin eta ondorioek beste irtenbide batzuk eskatu zituzten arte. Egun, gero eta luzeagoak diren lehorraldiak ditugu, eta, aldi berean, lehen zenbait egunetan botatzen zuten ura orain ordu gutxitan botatzea eragiten duten ekaitz biziak izaten ditugu. Emaitzak izaten dira uholdeak hirietan, hodi biltzaileek gainezka egitea eta gero eta baliotsuagoa den baliabide bat etengabe galtzea.

Erronka horren aurrean, mundu osoko hirigintza eraldatzen ari den kontzeptu bat sortu da: belaki-hiriak.

Estolda-sarearen sistemara berehala bideratu ordez, euri-ura xurgatu, bildu, iragazi eta berrerabiltzeko gai den hiria da belaki-hiria. Hau da, ura libratu beharreko arazo moduan hartu beharrean, ur hori baliabide bihurtzen du, hiria erresilienteagoa, berdeagoa eta erosoagoa egiten laguntzen duen baliabidea.

Helburua ez da soil-soilik uholdeak ekiditea. Akuiferoak betetzea, lurzoruaren hezetasunari eustea, hiriaren tenperatura gutxitzea, landareak elikatzea eta ibai eta sakanetara iritsi aurretik uraren kalitatea hobetzea ere bada xedea.

Nolabait, asmoa da hiriak baso baten modu antzekoago batean jokatzea lortzea.

Horretarako, ingeniaritza tradizionala naturan inspiratutako irtenbideekin konbinatzen du.

Jarduketa ohikoenen artean hauek nabarmendu behar dira:

– Urak lurra igarotzeko bidea ematen duten zoladura iragazkorrak.
– Euri-lorategiak, urari denbora batean eusten diotenak eta infiltratzea laguntzen dutenak.
– Estalki begetalak, prezipitazioen zati bat xurgatzeko gauza direnak.
– Txorko handituak, zuhaitzek lur-bolumen handiagoa izan dezaten.
– Hiri-hezeguneak, ura bildu eta modu naturalean arazten dutenak.
– Berdeguneak, euri bizi eta zakarreko uneetan era kontrolatuan urpean gelditzeko moduan diseinatuta daudenak.
– Ondoren ura ureztatzeko edo hiria garbitzeko moduan erabiltzeko aukera ematen duten ur-biltegiak.

Baliteke irtenbide hauetako bakoitza, bere aldetik, xumea iruditzea, baina beren eragin konbinatuak nabarmen murrizten du saneamendu-sarera iristen den uraren bolumena.

Onura agerikoena uholde-arriskua murriztea da. Baina badira gehiago:

– Euri-urak elikatutako landarediak bero-uhartearen eragina gutxitzen laguntzen du udan, airearen kalitatea hobetzen du eta herritarrentzat toki atseginagoak sortzen ditu.
– Infiltratzea laguntzean, gainera, akuiferoak betetzen dira, eta ibaietan eta hezeguneetan emari handiago bat mantentzen da lehorraldietan.
– Horrez gain, lurraren iragazpen naturalak hiri-isurketan egoten diren kutsatzaileen zati bat ezabatzen du uretako ekosistemetara iritsi baino lehen.

Azken batean, esku-hartze berberak aldi berean lagundu dezake klima-aldaketara egokitzen, biodibertsitatea, uraren kudeaketa eta bizi-kalitatea.

Zenbait herrialde, besteak beste, Txina eta Europako hiri asko eredu honen alde egiten ari dira. Izan ere, hirigintzak berdea izan behar du, ez badu grisean ito nahi.

Hirigintza nola egokitzen ari den klima aldaketara gehiago jakin nahi baduzu:

Hirigintza, gero eta beroagoa den mundu batean

Balkoia lorategia da, eta balkoi-maistrak, artistak

Klima-aldaketa Kontinente Zaharra modernizatzen ari da

Hirietan berdea hedatzen ari da zementuaren aurrean

Nola lortu duen meatze hiri batek Europako Hiriburu Berde izatea

Iturriak